Inicjatywa ma na celu uhonorowanie osób szczególnie zasłużonych dla Sandomierza i ziemi sandomierskiej, których działalność społeczna, obywatelska i patriotyczna była – jak wskazano w uzasadnieniu projektu – świadectwem przywiązania do wartości wolności, solidarności, odpowiedzialności za wspólnotę oraz poszanowania praw człowieka.
Pomysł zgłosił Kazimierz Plachimowicz, reprezentujący Stowarzyszenie „Pamięć i Solidarność” w Sandomierzu. Organizacja podkreśla, że na terenie regionu działało wiele osób, które szczególnie w okresie PRL, często w warunkach nacisku i ryzyka, podejmowały działania na rzecz wolności i niezależności środowisk obywatelskich. Jak zaznaczono, wiele z tych osób działało bez rozgłosu, a ich zasługi nie zostały dotąd w pełni utrwalone w lokalnej pamięci.
Wyróżnienie ma mieć charakter symboliczny i honorowy i nie będzie wiązało się z gratyfikacją finansową. Ma stanowić formę publicznego podziękowania oraz pełnić funkcję edukacyjną.
Zgodnie z projektem uchwały, tytuł będzie nadawany przez Radę Miasta Sandomierza na wniosek Kolegium Wyróżnienia. Kandydatury będą mogli zgłaszać m.in. burmistrz, radni, instytucje publiczne, organizacje pozarządowe, placówki oświatowe i kulturalne oraz związki zawodowe.
W skład Kolegium Wyróżnienia wejdą przedstawiciele Urzędu Miejskiego, Rady Miasta, środowisk naukowych oraz organizacji i środowisk związanych z ruchem solidarnościowym.